Η θερμόσφαιρα: Το μυστηριώδες στρώμα της ατμόσφαιρας
Σήμερα, θα κάνουμε ένα ταξίδι ψηλά πάνω από την επιφάνεια της Γης για να εξερευνήσουμε τη θερμόσφαιρα, ένα στρώμα της ατμόσφαιρας που είναι τόσο συναρπαστικό, όσο και μυστηριώδες. Η θερμόσφαιρα, που βρίσκεται μεταξύ 85 και 600 χιλιομέτρων πάνω από τη Γη, είναι ένα βασίλειο των άκρων, όπου οι θερμοκρασίες μπορούν να φτάσουν μέχρι και τους 2.500°C!
Πώς θερμαίνεται η θερμόσφαιρα;
Η θερμόσφαιρα θερμαίνεται κυρίως από την υπεριώδη ακτινοβολία και τις ακτίνες Χ του Ήλιου. Όταν αυτά τα φωτόνια υψηλής ενέργειας συγκρούονται με τα αραιά μόρια του αέρα, μεταφέρουν ενέργεια. Αυτή η ενέργεια προκαλεί τη “διέγερση” των μορίων, αυξάνοντας έτσι τη θερμοκρασία.
Η θερμόσφαιρα είναι επίσης το στρώμα όπου εμφανίζονται το βόρειο και το νότιο σέλας. Φορτισμένα σωματίδια από τον Ήλιο αλληλεπιδρούν με το μαγνητικό πεδίο της Γης. Όταν συγκρούονται με μόρια οξυγόνου και αζώτου, παράγονται ζωντανά χρώματα που φωτίζουν τον νυχτερινό ουρανό.
Ακραίες συνθήκες θερμοκρασίας
Παρά το γεγονός ότι το όνομά της υποδηλώνει θερμότητα, η θερμόσφαιρα μπορεί να είναι απίστευτα κρύα κατά τη διάρκεια της νύχτας. Οι θερμοκρασίες πέφτουν σχεδόν στο απόλυτο μηδέν. Αυτό συμβαίνει επειδή υπάρχουν πολύ λίγα μόρια για να συγκρατήσουν τη θερμότητα.
Η θερμόσφαιρα και ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός
Η θερμόσφαιρα χρησιμεύει ως «πύλη προς το διάστημα» και φιλοξενεί τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS). Ο ISS περιστρέφεται γύρω από τη Γη μέσα σε αυτή τη ζώνη, όπου η αντίσταση του αέρα είναι ελάχιστη. Έτσι, μπορεί να διατηρεί την ταχύτητά του και την τροχιά του με λιγότερα καύσιμα.
Το στρώμα αυτό περιέχει επίσης την ιονόσφαιρα, γεμάτη με φορτισμένα σωματίδια που παίζουν κρίσιμο ρόλο στις ραδιοεπικοινωνίες και στα σήματα GPS. Εδώ συχνά προκύπτει η απορία: πώς ο ISS αντέχει σε ένα περιβάλλον με τόσο υψηλή θερμοκρασία, χωρίς να λιώνουν τα μέρη του;
Γιατί δεν αισθανόμαστε τη θερμότητα
Αν και η θερμοκρασία στη θερμόσφαιρα είναι εξαιρετικά υψηλή, στην πραγματικότητα δεν γίνεται αντιληπτή από τον άνθρωπο. Αν τοποθετούσαμε το χέρι μας στην περιοχή, δεν θα νιώθαμε ζέστη. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η πυκνότητα του αέρα είναι τόσο χαμηλή, που δεν υπάρχουν αρκετά μόρια για να μεταφέρουν θερμότητα στο δέρμα μας.
